Wykresy świecowe – wstęp

Wykresy świecowe – wstęp

1. Historia wykresów świecowych.

Wykresy świecowe są uważane za najstarszy typ wykresów wykorzystywanych do przewidywania zmian cen na rynku. Pierwotnie używano ich już w XVIII wieku w celu szacowania cen ryżu na rynku japońskim. Do miana legendy urósł ówczesny inwestor japoński – Munehisa Homma – handlarz ryżu, który dzięki technikom świecowym zarobił ogromną fortunę. Techniki te znane w Japonii od kilku stuleci na zachodzie zostały zastosowane dopiero pod koniec ubiegłego wieku. W obecnej formie są podstawowym narzędziem wykorzystywanym w analizie technicznej wykresów.

2. Budowa linii świecy

Podstawowym zadaniem stojącym przed adeptem analizy wykresów świecowych jest opanowanie konstruowania podstawowej linii świecy. Składa się ona z prostokąta (zwanego korpusem) oraz dwóch wystających z niego linii (na dole i na górze). Linie te – zwane cieniami bądź knotami – sprawiają, że cała konstrukcja przypomina swoim wyglądem świece (stąd nazwa typu wykresów). Knoty są ilustracją maksymalnej i minimalnej ceny osiągniętej przez dany instrument podczas sesji. Korpus przedstawia odległość między ceną zamknięcia a ceną otwarcia. Gdy jest czarny (bądź pełny) oznacza, że zamknięcie było poniżej otwarcia, natomiast kiedy korpus jest biały (lub pusty) oznacza sesję, w której cena zamknięcia była powyżej ceny otwarcia.

3. Podział formacji świecowych

Świece japońskie to jedno z narzędzi analizy technicznej. Koniecznie należy zwrócić uwagę, że skuteczność ich działania zależy od połączenia ich z innymi narzędziami analitycznymi, używanymi przez inwestora. Japońskie techniki analizowania wykresów uwzględniają zarówno momenty odwrócenia trendu wzrostowego jak i spadkowego. Możemy wyróżnić także formacje, które sugerują nam kontynuację dotychczasowego ruchu. W poniższym materiale zaprezentowano podstawowe formacje odwrócenia trendu spadkowego. W kolejnych artykułach pojawią się formacje odwrócenia trendu wzrostowego oraz formacje kontynuacji.

4. Podstawowe rodzaje świec

- Długie korpusy

Ogólnie mówiąc, im dłuższy korpus posiada świeca, tym silniejsza presja popytowa (biały) lub podażowa (czarny) na danym rynku.

- Marubozu

Świeca marubozu nie posiada albo górnego albo dolnego cienia. W modelowym przykładzie, świeca ta nie ma ani górnego ani dolnego knota. Białe marubozu świadczy o sile popytowej strony na rynku, natomiast czarne – podażowej.

- Szpulki

Świece charakteryzujące się długimi cieniami oraz niewielkim korpusem nazywane są szpulkami. Oznaczają na rynku niezdecydowanie – zrównoważenie popytu i podaży. Wystąpienie szpulki po znaczącym trendzie spadkowym lub wzrostowym może oznaczać zaburzenie w trendzie (konsolidację) lub zmianę na rynku.

- Doji

Doji to świeca, której pozioma prostopadła do cieni linia oznacza zrównanie się ceny zamknięcia i otwarcia. Świece doji mogą przyjmować różny kształt. Do najbardziej nietypowych należą: nagrobek doji (otwarcie i zamknięcie w minimum sesji – brak dolnego cienia), ważka doji (otwarcie oraz zamknięcie będące jednocześnie maksimum danej sesji - brak górnego cienia). Występowanie świec doji po wyraźnych wzrostach lub spadkach jest często sygnałem odwrócenia trendu na rynku.

5. Formacje odwrócenia trendu spadkowego

- Młot

Występuje: po trendzie spadkowym

Budowa: jedna świeca złożona z małego białego korpusu oraz długiego dolnego cienia

Potwierdzenie: następna biała świeca z ceną zamknięcia powyżej korpusu młota

Zanegowanie: następna świeca czarna z zamknięciem poniżej dolnego cienia młota

Sygnał: długa pozycja po wystąpieniu młota (lub po potwierdzeniu wsparcia na poziomie dolnego końca korpusu młota na następnych sesjach)

- Formacja przenikania

Występuje: po trendzie spadkowym

Budowa: formacja dwuświecowa, z których pierwsza świeca posiada długi czarny korpus, natomiast druga wysoki biały korpus przy czym jej otwarcie występuje na poziomie nowego minimum, a zamknięcie znajduje się powyżej połowy korpusu poprzedniej czarnej świecy

Potwierdzenie: następna biała świeca z ceną otwarcia i zamknięcia powyżej korpusu białej świecy

Zanegowanie: modelowo - zamknięcie kolejnego notowania poniżej najniższego punktu czarnej świecy, jako zanegowanie formacji przenikania uważa się także zamknięcie kolejnego notowania poniżej połowy białej świecy

Sygnał: długa pozycja po potwierdzeniu formacji przez kolejną białą świecę (lub po przetestowaniu utworzonego przez formację wsparcia)

- Formacja objęcia hossy

Występuje: po trendzie spadkowym

Budowa: formacja składa się z dwóch świec: pierwszej czarnej i drugiej białej, modelowo korpus drugiej białej świecy obejmuje w całości pierwszą świecę wraz z cieniami; niektóre źródła jako formacje objęcia definiują sytuację, kiedy korpus pierwszej świecy obejmuje korpus drugiej świecy

Potwierdzenie formacji: następna biała świeca ma cenę zamknięcia powyżej białej świecy

Zanegowanie formacji: na kolejnej sesji zamknięcie znajduje się poniżej białej świecy

Sygnał: zajęcie długiej pozycji po potwierdzeniu kolejną świecą z ceną zamknięcia powyżej białej świecy

- Dno ostatniego objęcia

Występuje: po wyraźnym trendzie spadkowym

Budowa: dno ostatniego objęcia składa się z dwóch świec. Pierwsza to świeca biała z małym korpusem, natomiast druga to przysłaniająca ją czarna świeca z dużym czarnym korpusem. Modelowo korpus drugiej czarnej świecy obejmuje całą pierwszą świecę (wraz z cieniami). W literaturze jako dno ostatniego objęcia interpretuje się również taką sytuację, kiedy korpus drugiej świecy obejmuje korpus pierwszej. Formacja ta wygląda identycznie jak formacja objęcia bessy (o czym można przeczytać w dalszej części artykułu). Różnica polega na miejscu występowania. Dno ostatniego objęcia występuje w trakcie trendu spadkowego, natomiast objęcie bessy na szczycie wyraźnego trendu spadkowego.

Potwierdzenie formacji: kolejna biała świeca, z zamknięciem powyżej drugiej czarnej świecy, lub przynajmniej połowy drugiej czarnej świecy.

Zanegowanie formacji: kolejna świeca jest czarna i ma zamknięcie poniżej prawej świecy formacji.

Sygnał: zajęcie długiej pozycji po potwierdzeniu kolejną świecą

- Harami wzrostowe

Występuje: w czasie trendu spadkowego

Budowa: harami jest formacją dwuświecową. W modelowym przypadku podczas spadków po długiej czarnej świecy występuje mały korpus (biały) w połowie lub powyżej środka pierwszej świecy

Potwierdzenie formacji: następna biała świeca ma cenę zamknięcia powyżej białej świecy

Zanegowanie formacji: na kolejnej sesji zamknięcie znajduje się poniżej białej świecy

Sygnał: zajęcie długiej pozycji po potwierdzeniu kolejną świecą z ceną zamknięcia powyżej białej świecy

- Krzyż harami

Występuje: w czasie trendu spadkowego

Budowa: krzyż harami jest formacją dwuświecową. Pierwsza świeca jest zarazem kolejną czarną świecą podczas zniżki, natomiast druga świeca to doji występujące na wysokości połowy korpusu lewej świecy.

Potwierdzenie formacji: następna świeca posiada zamknięcie powyżej doji

Zanegowanie formacji: na kolejnej sesji zamknięcie wypada poniżej połowy pierwszego korpusu (a więc poniżej doji)

Sygnał: kupno po potwierdzeniu następną świecą z zamknięciem powyżej doji

Uwagi: najsilniejszym sygnałem zmiany trendu jest tzw. harami wysokiej ceny. Wówczas świeca doji znajduje się blisko górnej części korpusu lewej świecy

- Gwiazda poranna

Występuje: w czasie zniżki

Budowa: formacja składa się z trzech świec, z których pierwsza lewa świeca jest czarna, środkowa świeca ma mały korpus z zamknięciem poniżej lewej świecy. Trzecia świeca jest natomiast biała oraz posiada zamknięcie na wysokości korpusu pierwszej czarnej świecy. Im głębiej trzecia biała świeca sięga w głąb korpusu pierwszej świecy, tym wymowa formacji silniejsza.

Potwierdzenie formacji: następna biała świeca ma cenę zamknięcia powyżej prawej białej świecy

Zanegowanie formacji: zamknięcie następnej świecy znajduje się poniżej środkowego małego korpusu

Sygnał: zajęcie długiej pozycji po potwierdzeniu kolejną świecą z ceną zamknięcia powyżej białej świecy

Uwagi: najsilniejszą wymowę gwiazda poranna posiada wówczas, gdy środkową świecą jest świeca doji (zwana wówczas gwiazdą poranną doji), a prawa świeca posiada zamknięcie powyżej lewej czarnej świecy

Dawid Jacek

EFIX POLSKA

Komentarze